* Trenutno imamo 79 proizvoda sa oznakom geografskog porekla, ali samo njih 19 ima takozvane ovlašćene korisnike i zaista "živi" na tržištu
 
Početak projekta "Dijalogom do original proizvoda", koji realizuje Savez proizvođača proizvoda sa oznakom geografskog porekla "Original Srbija", zvanično je počeo nedavno održanom konferencijom u Novom Sadu. Na ovoj konferenciji okupili su se ključni akteri sa zadatkom jačanja saradnje lokalnih vlasti i udruženja proizvođača proizvoda zaštićenog geografskog porekla. Novi Sad je izabran kao primer dobre prakse, zbog podrške koju pruža svojim proizvođačima proizvoda sa zaštićenim geografskim poreklom. Cilj je da se ovaj dobar primer iz prakse prenese i na druge lokalne samouprave.
- U okviru Saveza "Original Srbija" trenutno je okupljeno 11 proizvođača proizvoda sa oznakom geografskog porekla iz čitave Srbije. U Srbiji ima mnogo više proizvoda koji su zaštićeni, ali nemaju ovlašćene korisnike. Sertifikat koji imaju proizvodi u okviru našeg saveza predstavlja garanciju njihovog kvaliteta i tradicionalnog načina proizvodnje, kaže Mirjana Milutinović, predsednica Saveza "Original Srbija" i dodaje da još uvek postoji puno nepoznanica oko proizvoda sa zaštićenim geografskim poreklom.
Prema njenom mišljenju, potrošači nisu dovoljno upoznati sa tim kakav kvalitet dobijaju kupovinom ovih proizvoda. S druge strane, proizvođači se boje procedura koje su sastavni deo sertifikacije proizvoda sa zaštićenim geografskim poreklom, ali i toga što uključivanje u ovu proizvodnju ne donosi odmah rezultate. I jednima i drugima je, prema mišljenju Mirjane Milutinović, potrebno pomoći kako bi ovi značajni proizvodi dobili status koji zaslužuju, po ugledu na, na primer, Evropu.
Želja države da se ovom sektoru pomogne postoji jer, kako je na skupu istakao Velimir Stanojević, državni sekretar u Ministarstvu poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede, Srbija ima velike potencijale kada je u pitanju proizvodnja proizvoda sa zaštićenim geografskim poreklom. 
- Reč je o dobro poznatim proizvodima poput zlatarskog sira, leskovačkog ajvara, ariljske maline, somborskog sira, begečke šargarepe, fruškogorskog lipovog meda i drugih. Smatramo da je sticanje sertifikata dobra prilika da naši mali proizvođači izađu iz svojih lokalnih okvira i prikažu proizvode koje karakteriše spoj lokalnih veština, tradicije i prirodnih karakteristika datog područja, smatra Stanojević i najavljuje pomoć resornog ministarstva svima koji budu želeli da se uključe u proizvodnju ovih proizvoda.
Širenje svesti o važnosti proizvoda sa oznakom geografskog porekla je, kako smatra Vladimir Marić, direktor Zavoda za intelektualnu svojinu Republike Srbije, veoma važno.
- Reč je o veoma važnom narodnom i državnom resursu koji treba da bude podržan i od političkih institucija. Ovaj resurs treba da omogući ljudima da bolje i kvalitetnije žive od svog rada, a državi da ostvari veći prihod od izvoza, kaže Marić i dodaje da je bez saradnje države i privatnog sektora uspeh u ovom segmentu gotovo nemoguće postići.
 Marić napominje da trenutno imamo dosta registrovanih oznaka geografskog porekla - 79, ali da je od njihovog broja daleko važnije koliko njih "živi" na tržištu. Ne znači ništa ako proizvod postoji na papiru, smatra Marić, nego samo ako se proizvodi, prodaje i doprinosi boljem životu ljudi.
- Imamo samo 19 oznaka geografskog porekla koje imaju takozvane ovlašćene korisnike. U Francuskoj, Italiji, na Dalekom istoku, koji su reprezentativni primeri u ovom domenu, ima mnogo ovakvih proizvoda. Proizvodi sa geografskim poreklom ne moraju nužno da imaju značaj na makroekonomskom nivou, ali je važno da mogu da doprinesu boljem životu ljudi u nekom selu i regionu. Francuska ostvaruje prihode od 19 milijardi evra godišnje od prodaje proizvoda s geografskim poreklom, objašnjava Marić.
Pčelar Đorđe Mrkić, član novosadskog Društva pčelara "Jovan Živanović" i proizvođač zaštićenog "fruškogorskog lipovog meda" smatra da je važno zaštititi svaki proizvod koji je specifičan i kvalitetan jer je to način da se on istakne na tržištu. 
- Proizvod sa zaštićenim geografskim poreklom najpre mora da ima sve karakteristike propisane elaboratom, a zatim i da na tržištu bude istaknut tako da ga potrošači prepoznaju. Upravo oznaka o geografskom poreklu to obezbeđuje. Sticanje oznake je težak posao, jer su procedure znatno složenije u poređenju sa, na primer, proizvodnjom konvencionalnog meda. Naša proizvodnja je teža, skuplja, a količine meda koje se proizvedu na ovaj način su manje, objašnjava Mrkić.
Mrkić ima sreću da teritorijalno pripada Gradu Novom Sadu, koji od 2016. godine subvencioniše sertifikaciju proizvoda sa oznakom geografskog porekla za tri proizvoda sa svoje teritorije. Reč je o "fruškogorskom lipovom medu", "futoškom kupusu" i "begečkoj šargarepi". Do sada je, kako je na ovom skupu istakao Milorad Radojević, član Gradskog veća za privredu, u ovu svrhu iz gradske kase izdvojeno skoro devet miliona dinara. Novac se dodeljuje Udruženju "Futoški kupus", Društvu pčelara “Jovan Živanović” i OZZ “Begečki povrtari”, koji su nosioci elaborata, a direktni korisnici sredstava su oko 80 proizvođača sa teritorije grada Novog Sada.
Projekat "Dijalogom do original proizvoda" podržan je od strane Evropske unije, a deo je "Dijaloga promena" kojim koordinira Beogradska otvorena škola. 
 
A. Milić